Haydar ve Haydarâne / Mozaikte Yazı Resim Tasarımı: Burhaniye - Balıkesir (2014)

Ön-Asya Etnografyası - Mozaikte Yazı Resim Tasarımı / Leb-i Derya'dan Mozaik © Foto: İsmail Engin; Burhaniye - Balıkesir (2014) Koord: 26° 58' 29'' D, 39° 30' 25'' K 

[İsmail Engin - @kanalkultur] Orijinali için bkz. ve krş. Malik Aksel: 'Halk Sanatında Yazı Resim' I. Uluslararası Türk Folklor Kongresi Bildirileri. Cilt: 5, Ankara 1977: 24.

Kur'an-ı Kerim, Osmanlı, Kütahya, 19. yüzyıl - Nesih hat örneği

Kütahya Ulu Camii'nden Kur'an-ı Kerim, 19. yüzyıl Osmanlı Dönemi;
nesih hat ile yazılmış; sayfalar tezhiple çerçevelendirilmiş;
baş sayfaları bitkisel motiflerle süslenmiş...
/ Selimiye Vakıf Müzesi, Edirne (2009) 

Meraklısı için: EİT Hat Festivali Kapsamında Hat Sergisi

Hattat: Osman Özçay

 

[KanalKultur] - İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA) ve Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (EİT) Kültür Enstitüsü işbirliğiyle düzenlenen ve sülüs, nesih, nestalik gibi çeşitli yazı türlerinde sanatçıların kendi üslûplarıyla yer aldığı Hat Sergisi, 15-26 ağustos 2011 tarihleri arasında Dolmabahçe Sanat Galerisi'nde sanatseverlerle buluştu.

Ekonomik İşbirliği Teşkilatı (EİT) bölgesinde yer alan ülkelerin sanat mirasının gündeme getirilmesi amacıyla başlatılan EİT Hat Festivali çerçevesindeki sergilerin birincisi 13-27 ekim 2010 tarihlerinde Tacikistan'ın başkenti Duşanbe, Behzad Sanat Müzesi'nde gerçekleştirildi. Bu sergiyle EİT üye ülkelerinden hattatların eserlerinden seçilen 300 çalışma sanatseverlerin beğenisine sunuldu. Festivalin ikinci ayağını oluşturan Afganistan sergisi, 2-8 aralık 2010 tarihlerinde başkent Kabil'de Babür'ün Bahçesi'nde ziyarete açıldı ve son olarak "Güneş Ülkesi" temalı sergi İran'ın başkenti Tahran'da 15-26 haziran 2011 tarihlerinde Sanat Galerisi'ndeydi.

Festivalin dördüncü sergisi ise İstanbul'da gerçekleştirildi. Ekonomik İşbirliği Teşkilatı üye ülkelerinden başta Türkiye ve İran, Afganistan ve Pakistan'dan 65'in üzerinde sanatçı, yüzün üzerinde eserle sergiye katıldı. Sergide Ahmet Zeki Yavaş, Ali Şirazî, Ali Toy, Cevad Bahtiyarî, Davut Bektaş, Emir Ahmed Felsefî, Fuat Başar, Gulam Hüseyin Emirhanî, Hasan Çelebi, İlahî Hatemî, Muhammed Haydarî, Muhammed Salahşur, Osman Özçay, Savaş Çevik gibi hat üstatlarının eserleri yer aldı.

İslam kültür ve medeniyeti alanlarındaki akademik faaliyetlerinin yanında sanat faaliyetleriyle de tüm dünyada bir bilgi ve başvuru kaynağı olarak bilinen IRCICA 1980'den bugüne kadar 237 farklı sergi düzenledi. Bu sergilerden 168'i IRCICA'nın Yıldız Sarayı, Çit Kasrı'ndaki sergi salonunda  düzenlenirken 63'ü Afganistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Cezayir, Endonezya, Fas, Gine, Katar, Kazakistan, Kuveyt, Malezya, Mısır, Pakistan, Senegal, Sudan, Suriye, Suudi Arabistan, Tunus, Türkiye, Umman, Ürdün, Yemen olmak üzere İslam İşbirliği Teşkilâtı üyesi ülkelerde, 5 tanesi ise başka ülkelerde (Almanya, A.B.D., Fransa, İngiltere ve Japonya) gerçekleştirildi.

Hattat: Muhammed Şehbazi

İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA)

İslam İşbirliği Teşkilatı'na bağlı İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA) 57 üye ülkesi bulunan hükümetlerarası bir kuruluş. Merkez kurulduğu 1980 yılından beri Müslüman milletlerin tarihi, bilim tarihi, arkeoloji, mimarlık ve şehirleşme, güzel sanatlar, elsanatları, kültür mirasının korunması ve kültürel kalkınma konuları dâhil olmak üzere İslam kültür ve medeniyetiyle ilgili her alanda araştırma, yayın, belge ve bilgi yönetimi çalışmaları yürütüyor. Ayrıca "İslam" imajının ve Müslüman toplumların kültürlerinin dünya kamuoyunda doğru bir biçimde yansıtılması ve tanıtılması ve İİT Üye Devletleriyle diğer ülkeler arasında kültürel işbirliği yoluyla yakınlıkların güçlendirilmesi amacıyla uluslararası projeler yönetiyor, bu sayede Müslüman toplumların kendi aralarında ve Doğu ile Batıdaki diğer toplumlar arasında uyumlu ilişkiler kurulmasına katkı sağlıyor. IRCICA, çalışmalarını yayınlar, kongreler, sergiler, mimarlık ve sanat yarışmaları yoluyla ve kütüphane ve arşiv hizmetleriyle gerçekleştiriyor.

IRCICA klasik İslam sanatlarının ve özellikle Hat Sanatı'nın tanıtılması, sanatkârların desteklenmesi, bu sanatların tarihi ve bugünkü uygulamaları konularında incelemelerin ve eğitimin geliştirilmesi için çalışıyor. Bu alanlarla ilgili olarak İslam ülkelerinde ve tüm dünyadaki ilgili çevrelerce bilinen bir odak noktası durumunda. Üç yılda bir defa düzenlediği Uluslararası Hat Yarışmaları'ndan 8.'sini 2010'da sonuçlandırdı. Hat sanatıyla ilgili yayınları araştırmacılar ve sanatçılar tarafından kaynak olarak kullanılıyor. IRCICA ayrıca çeşitli ülkelerden hattatların katıldığı eğitim programları düzenliyor.

Osmanlı'dan Günümüze Kur'an ve Hüsn-i Hat, Sempozyuma Konu Oluyor

Osmanlı'dan Günümüze Kur'an ve Hüsn-i Hat Sempozyumu
[Amasya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dekanlığı]
/ 1 - 3 kasım 2013, Amasya, Tel.: (0358) 260 00 56-57

[KanalKultur] - Hat sanatı denilince öncelikle Kur'an-ı Kerim harfleri ile yazılmış güzel yazı sanatı akla geliyor. Bu sanat, Kur'an harflerinin 6.-10. yüzyıllar arasında geçirdiği uzunca bir gelişme döneminden sonra ortaya çıkmış. Kur'an-ı Kerim'in bir araya toplanmasından sonra, İslâm dininin bilime verdiği özel önemin etkisiyle, çok sayıda kâtip yetişmiş, yazı da doğal olarak büyük aşamalar göstererek önemli bir sanat kolu olmuş. Bu yazının ilk biçimi olan ve adını Kûfe kentinden alan köşeli karakterli kûfî yazısının yerini 9. yüzyıldan sonra aklâm-ı sitte (altı çeşit yazı) almaya başlamış.

İslâm kültürünün önemli unsurlarından hat sanatı, tarihi seyir içersinde gelişmiş, mükemmelleşmiş ve güzel sanatlar arasındaki seçkin yerini aldı. Osmanlı'da Kur'ân-ı Kerimi güzel yazmaya çok önem verildi: “Kur'ân-ı Kerîm Hicaz'da nâzil oldu, Mısır'da okundu, İstanbul'da yazıldı”... Osmanlı medreselerinde, Amasyalı Şeyh Hamdullah, Ahmed Karahisari, Hafız Osman, Yedikuleli Abdullah, Şekerzâde Mehmed Efendi, Mahmud Celâleddin Efendi, Kadıasker Mustafa İzzet Efendi, Şevki Efendi, Hasan Rıza Efendi gibi daha nice cihanşümul hat üstadları yetişti. Bugün yerli ve yabancı kütüphanelerde bulunan yazma mushafların her biri bu bakımdan ayrı bir değer ifade ediyor.

Sempozyum; hat sanatını başta Kur'ân-ı Kerim'in güzel yazılması olmak üzere, Osmanlı'dan günümüze çeşitli açılardan tanıtmak, mevcut problemleri tespit edip çözüm önerileri sunmak ve hat sanatının gelişmesine katkıda bulunmayı amaçlıyor. Bu bağlamda, hat sanatı ile ilgili aşağıdaki konu başlıklarına uygun bildiriler bekleniyor:

İnsan, Vav'daki İnsan, Musenna Vav ve Ahmet Sula

Ahmet Sula - 'İnsan' / Human, Acrylic on canvas, 60 x 90 cm., 2010

Ahmet Sula - Musenna Vav
/ Mirrored Wav,
Acrylic on canvas, 60 x 80, 2011

[KanalKultur] - Fırçalarıyla şiir yazıp, kelimelerle resim yapmanın ustası, resma mânâ yükleyen olarak tanınınan Ahmet Sula; sözün yazı, yazının resim, resmin söz olduğunu gördü. Gördüklerini tuvale çizdi. Ortaya bir ilk çıktı. Ahmet Sula söz, kaligrafi ve resmi harmanlayarak sanatseverlerle buluşturuyor.

Ahmet Sula

1970 yılında Ankara'da doğdu. Sanatında uzman değerli hocalardan aldığı derslerle bugün farkını yarattı. Söz, yazı ve figürleri birbiriyle kucaklaştırarak yeni bir akımın öncüsü oldu.

Ahmet Sula - 'Vav'daki İnsan
/ Human in Wav,
Acrylic on canvas, 40 x 50 cm., 2010

Kelimelere mânâ âlemindeki yükleri nispetinde itibar ediyor.İcra ettiği felsefi eserleri sebebiyle sergilerine "Mânâ" adını veriyor.

Sanatçının, hat sanatının çizgi gücü ile resmin büyüsünü birleştirdiği eserleri son olarak 24 nisan - 8 mayıs 2013 tarihleri arasında Çengelhan Rahmi M. Koç Müzesi'nde sanatseverlerle buluştu.

Halen Emniyet Müdürü olarak görev yapıyor. [KanalKultur]