Bu Blogda Ara

29 Aralık 2018 Cumartesi

Sabri Çakır: İnsanbilimci Bozkurt Güvenç'in Ardından…

Prof. Dr. Sabri Çakır
[© Sabri Çakır - KanalKultur] 10 Aralık 2018 Dünya İnsan Hakları Günü’ydü. İnsanın doğuştan sahip olduğu kişisel hak ve özgürlükleri tanımlayan, her insanın yasa önünde eşit olduğunu, işkenceye, kötü işleme ve onur kırıcı yaptırımlara/cezalara tabi tutulamayacağını duyuran ve kabul eden önemli bir gündü. İnsanın hak, hukuk, adalet ve özgürlüklerinin korunması gerektiğini savunan böylesine anlamlı bir günde Türkiye’de de bir insanbilimci / antropolog daha bu izbe dünyadan geçip gitti. Kimileri göçüp gitti, kimileri ebediyete göç etti, kimileri Tanrı’ya erişti, kimileri de öbür dünyaya göçtü, elini ayağını çekti derler ölenlerin ardından. Bu gibi ifadeler, özlü ve anlamlı sözler ölümü bir yok olma, bir son olarak algılamayıp tam tersine onu, sonsuzluğa geçiş noktası, mekân değiştirme (göç), taşınma olarak düşünüldüğünü göstermektedir.

Ama en önemlisi de geriye ne bıraktı sorusudur insanların kafasında dolaşan! Ölenin ardından yapılan cenaze merasimi, yas / matem törenleri, anma etkinlikleri, dinsel ritüeller vb., hep geride bırakılan her ne ise ona göre biçimlenir, yoğunlaşır ve duyurulur. Bizim toplumumuzda genellikle zenginlik (maddi), ün, unvan, saygınlık, iyilik-kötülük, siyasal kimlik; kısaca ölen kişinin toplumsal konumu ve rolleri bu uğurlama / yolcu etme törenlerinin, yapılan uygulamaların yoğunluğunun artıp eksilmesinde en önemli değerler, etkenlerdir.

Nerde ise cumhuriyetimizle yaşıt bir insanbilimci Bozkurt Güvenç; bu değerlerden hangisine daha yakındı ve onun kimliğini, kişiliğini, toplumsal konumunu, kısacası 92 yıllık ömrünü hangi etkenler biçimlendirmişti?

13 Aralık 2018 Perşembe

İsmail Engin: Bozkurt Güvenç [1926-2018]

Bozkurt Güvenç, Hacettepe Üniversitesi’nin kuruluşunda görevler aldı. 1965’te doktorasını Hacettepe Üniversitesi’nde tamamladı. Temel Bilimler Yüksek Okulu’nu, Nüfus Etütleri Enstitüsü’nü ve Sosyal Antropoloji Bölümü’nü kurdu. 1969’da doçent, 1977’de profesör, 1993’te emekli oldu. 1972 – 76’da Türk Sosyal Bilimler Derneği Başkanlığı; 1974’te Başbakanlık Kültür Müsteşarlığı görevlerini üstlendi. 1979 – 81’de Tokyo Üniversitesi Asya Afrika Araştırmaları Enstitüsü’nde “Konuk Araştırma Profesörü”ydü. 1985 – 86’da Wilson Center Burslusu olarak Smithsonian Enstitüsü (Washington D.C. ABD)’de araştırmalar yaptı:  

13 Mart 2018 Salı

'Dort ist meine Heimat, wo ich meine Bibliothek habe.' [Erasmus von Rotterdam]

"Dort ist meine Heimat, wo ich meine Bibliothek habe." [Erasmus von Rotterdam]
© Foto: İsmail Engin, Lörrach, 2014

İsmail Engin: İbadet Görselleşince, Canlar Dijitalleşince...



Vitray - Martinsmünster | Collégiale Saint-Martin | Cathédrale Saint-Martin, Colmar (2016)

Vitray - Martinsmünster | Collégiale Saint-Martin | Cathédrale Saint-Martin
© Foto: İsmail Engin, Colmar, 2016, Koord. 48° 5' N, 7° 21' O

Keman Yapımcılığı Müzesi | Geigenbaumuseum Mittenwald (2017)

Keman Yapımcılığı Müzesi | Geigenbaumuseum Mittenwald © Foto: İsmail Engin,
Mittenwald, Garmisch-Partenkirchen - Oberbayern - Bayern, 2017

Mittenwald'teki "Keman Yapımcılığı Müzesi" [Geigenbaumuseum] 1930'da kurulmuş. 1960'tan itibaren Mittenwald'ın en güzel ve en eski evlerinden birinde meraklısını bekliyor. Bilhassa barok Mittenwald keman zanaatçiğiliğe vurgu yapan yüksek kaliteli ve kapsamlı müze koleksiyonu, keman yapımcılığı zanaatinin yerel tarihle bağlantılı olarak üç yüz yılı aşan gelişimi gösteriyor..

piano piano (Luxembourg | Luxemburg) 2017

piano piano © Foto: İsmail Engin, Luxembourg | Luxemburg, 2017

Köln Altstadt im Martinwinkel (2017)

Köln Altstadt im Martinwinkel © Foto: İsmail Engin, Köln, 2017

Havva Engin / İsmail Engin: 25.11.1989'da Dortmund’ta Almanya Alevi Cemaatleri Federasyonu Kurucu Heyeti Seçildi...

Pancar Toplayan Kadınlar (Aşıran [Aşran / Ekinözü], Karaman, 1972)

Ön-Asya Etnografyası: Pancar Toplayan Kadınlar
- Aşıran [Aşran / Ekinözü], Karaman, 1972,
Koord: 33° 21' 34'' D, 37° 19' 12'' K, Havva & İsmail Engin koleksiyonu

İsmail Engin: Alevilerin Vicdanına Hitap Eden Yazar Hıdır Ali Bingöl ile Aleviler ve Canlı Fotoğraflar


6 Mart 2018 Salı

Karasaban (Yiğrenkayalı, Boyabat, 1971)

Ön-Asya Etnografyası - Karasaban - 
Yenikayalı [Yiğrenkayalı], Boyabat - Sinop, 1971,
Koord: 34° 46' 0'' D, 41° 24' 47'' K, Havva & İsmail Engin koleksiyonu

Karasaban (Mahmutağa, Tarsus, 1965)

Ön Asya Etnografyası - Karasaban - Mahmutağa, Tarsus - Mersin, 1965,
Koord: 34° 58' 11'' D, 36° 55' 43'' K, Havva & İsmail Engin koleksiyonu
 

Havva Engin / İsmail Engin: Harburg'ta Alevilikte Hakk'a Yürüme Paneli (2003)


Seydiler'de Koyun Sağımı (Afyon, 1970)

Ön Asya Etnografyası - Gündelik Hayat:
Seydiler'de Koyun Sağımı - Seydiler, İscehisar - Afyon, 1970,
Koord: 30° 49' 58'' D, 38° 53' 7'' K,
Havva & İsmail Engin koleksiyonu

Derebağ'da Köy Evi (1972)

Ön Asya Etnografyası - Geleneksel Kültürde Konut:
Derebağ'da Köy Evi - Derebağ, Kavaklıdere - Muğla, 1972,
Koord: 28° 21' 16'' D, 37° 30' 50'' K,
Havva & İsmail Engin koleksiyonu

İsmail Engin: Bedri Noyan [1912-1997]

Havva Engin / İsmail Engin: Den Haag'ta [Lahey] Ulu Divan ve 'Evrensel Değerlerin Işığında Hacı Bektaş Veli & Alevi/Bektaşi Düşüncesi'


Carnevale | Karneval - Heidelberg (2015) - II

Carnevale | Karneval © Foto: İsmail Engin, Heidelberg, 2015 - II

Ulamış'ta Öküz Arabası (1968)

Ön Asya Etnografyası - Ulamış'ta Öküz Arabası
Ulamış [Hylamês], Seferihisar - İzmir, 1968,
Koord: 26° 50' 37'' D, 38° 14' 48'' K
Havva & İsmail Engin koleksiyonu

21 Şubat 2018 Çarşamba

İsmail Engin: Dr. Musa Baran'ın 'Bademler' Adlı Yayınlanmamış Çalışması


Carnevale | Karneval - Heidelberg (2014) - III

Carnevale | Karneval © Foto: İsmail Engin, Heidelberg, 2014 - III

Kağnı Arabası, İsmailbey (1965)

"yorgun kağnılar gidiyor, yanında usançtan yere inmiş kadınlarla"

Ön Asya Etnografyası - İsmailbey'de Kağnı Arabası
- İsmailbey, Alaşehir (Yeşilyurt bucağı) - Manisa, 1965,
Koord: 28° 44' 48'' D, 38° 21' 15'' K
Havva & İsmail Engin koleksiyonu

Carnevale | Karneval - Heidelberg (2017) - VII

Carnevale | Karneval © Foto: İsmail Engin, Heidelberg, 2017 - VII

Kızana Tekkesi | Текке Къз Ана (2005)

Kızana Tekkesi, Bulgaristan'da Eskicuma'ya bağlı Momino Köyü'ndedir. Köy Alevidir. Tekke misafir evi, aşhane, meydanevi ve türbeden oluşuyor. Kuruluşu en erken 16. yüzyılla tarihlendirilebiliyor. Kızana'nın Kıdemli Baba ve Akyazılı Baba (Sultan) ile çağdaş olduğu söyleniyor. "Mücerret" ve "Babai" bir kadın derviş şeklinde de nitelenen Kızana'nın, hayatı ve kişiliği hakkında "Demir Baba Vilayetnamesi" dışında pek bir bilgi bulunmuyor. Fotoğraf türbe içinden bir görüntüdür:

Kızana Tekkesi | Текке Къз Ана © Foto: İsmail Engin,
Momino | С. Момино, Tǎrgovište [Eskicuma] | обл. Търговище, 2005,
Koord: 43° 16' (43,2667°) N, 26° 29' (26,4833°) E

16 Şubat 2018 Cuma

Kağnı Arabası, Yenikayalı (1971)

"Anaṭoli vilāyetiŋdeki gibi iki tekerlekli kaŋlı قاكلى arabalar ile yük taşırlar"
[Evliya Çelebi, Seyahatname]

Ön-Asya Etnografyası - Yiğrenkayalı'da Kağnı Arabası
-  Yenikayalı [Yiğrenkayalı], Boyabat - Sinop, 1971,
Koord: 34° 46' 0'' D, 41° 24' 47'' K
Havva & İsmail Engin koleksiyonu

Carnevale | Karneval - Heidelberg (2014) - II

Carnevale | Karneval © Foto: İsmail Engin, Heidelberg, 2014 - II

Tradition, Mainz (2017)

Tradition © Foto: İsmail Engin, Mainz, 2017
"Mainz bleibt Mainz" : Geçmişin geleceği gelenekle yakaladığı, kucakladığı bir kent de ondan... Statükoya karşı koyarken, alabildiğine dinamik de ondan... Düşünsel devrimi uygulamaya koyabilecek cesareti kendinde görüp, meydan okuyan bir kent de ondan... Mainz, Mainz kalmalı... "Mainz bleibt Mainz"te geleneğe bürünen "Baş cazgır" "Obermessdiener" Andreas Schmitt'in politik satirindeki verip veriştirmelerinden herkes nasibini almalı...

Almanya'da Semah Dönmek, 1990'ların başları, Köln (?)

Haşa ki semahımız oyuncak değildir,
O bir aşk halidir, salıncak değildir.

Recai Aksu Arşivi'nden - 1990'ların başları, Köln (?): 1990'lı yıllar Almanya'da Alevilerin kamusal alanda kimliklerini beyan ettiği yıllardır. Dernekler kurulurken, caddelerde, sokaklarda semahlar dönülmeye başlamıştır. Renkliden siyah-beyaza dönüştürülen fotoğraf, muhtemelen Köln'den ve 1990'lı yılların başlarından - henüz tarihi ve mekanı belirleyemedik -.

Recai Aksu Arşivi'nden - 1990'ların başları, Köln (?)

Carnevale | Karneval - Heidelberg (2017) - VI

Carnevale | Karneval © Foto: İsmail Engin, Heidelberg, 2017 - VI

Akyazılı (Baba) Sultan Tekkesi (2002) - II

Akyazılı (Baba) Sultan Tekkesi © Foto: İsmail Engin,
Tekke köy | Текке Акязълъ баба, Obroçişte | с. Оброчище,
Balçık | община Балчик, Dobriç | обл. Добрич, 2002,
Koord: 43° 24' (43.4°) N, 28° 3' (28.05°) E